Nini Rysh Lifestyle

blog

Mijn favoriete wandelingen (N & NO Nederland)

Afgelopen weekend bedacht ik mij tijdens een wandeling dat een blog over mijn favoriete wandellocaties misschien wel een super leuk idee zou kunnen zijn. Wandelen geeft mij rust in mijn hoofd. Ik kan even ontspannen, genieten in het moment en mijn hoofd leegmaken. Daarnaast is het voor mijn zoontje een enorme uitlaatklep dus kunnen wij beiden ons ei kwijt!. Een top combi dus! Zeker nu er tijdens de Covid-19 lockdowns weinig andere opties voor handen zijn, is wandelen een wekelijks terugkomende manier geworden om even uit huis te zijn en te blijven bewegen.

In deze blogpost staan meerdere ‘kidsproof’ wandellocaties beschreven in Friesland, Drenthe, Overijssel & Gelderland. Er zijn vast nog 100 andere toplocaties waar ik nog niet ben geweest of die deze lijst niet hebben gehaald (want leuk, maar niet bijzonder genoeg). Maar gelukkig nog zeeën van tijd om deze te ontdekken en te onthouden voor een nieuw blog in de toekomst.

Klik op de beschreven startpunten voor directe navigatie.

Friesland

“De Kale Duinen”, 5,5 km
Startpunt: Aekingerzand, Elsloo


Dit gebied met veelal duinen van stuifzand in het Drents-Friese Wold biedt naast wandel plezier ook ruimte aan heideschapen. Voor volwassenen (uitgaande even van mijzelf) is dit echt een plek om uit te waaien. De weidse natuur geeft gewoon zo’n rustig beeld. Voor kinderen is dit de ideale zandbak. In de winter is het voor hen een plek om keihard los te gaan en te rennen tot ze niet meer kunnen. En in de zomer zou je perfect een dag op een picknickkleed kunnen doorbrengen en de kindjes laten scheppen. Door de zandgrond is dit gebied trouwens totaal niet geschikt voor en kinderwagens.

Link: https://www.staatsbosbeheer.nl/Routes/drents-friese-wold/wandelroute-kale-duinen

Drenthe

“Jeneverbesroute”, Mantingerveld, 9 km
Startpunt: Mantingerdijk 7, Mantinge

Hier kun je een gevorderde wandeling van meerdere kilometers maken. Lunch en thermosfles mee, want er zijn zoveel plekken om even te gaan zitten. De wandeling brengt je door verschillende stukken heidegebied afgewisseld met stukken bos. En nee, om de 100m geen fles jenever! Dit gebied dankt haar naam aan de honderden jeneverbesstruiken die het gebied rijk is. Voor kinderen die al wat km’s in de benen hebben is dit gewoon een heerlijke dag-wandeling. 

Link: https://www.natuurmonumenten.nl/natuurgebieden/mantingerveld/route/jeneverbesroute-mantingerveld-vlakbij-hoogeveen

“De Bospub Route”, Dwingelerveld, 4-6 km
Startpunt: De Bosrand 18, Dwingeloo

Een van mijn favorieten! En ja, vanwege de Bospub. Wie naar de Bosrand 18 in Dwingeloo rijdt en daar parkeert kan vanaf dat punt een wandeling starten die je via het bos naar het open heidegebied van het Dwingelerveld brengt. Voor kinderen een prima loopje van tussen de 4-6 km en onderweg voldoende plekken om met takken te sjouwen, kleine bospaadjes te ontdekken, te picknicken en zelfs bij het Dwingelerveld een indrukwekkende telescoop van Astron te zien staan. De telescoop kan evt. bezocht worden (check Camras).
Het Dwingelerveld is trouwens behoorlijk groot dus er zijn allerlei verschillende wandelingen die je kunt doen. Ook routes die toegankelijk zijn voor kinderwagens en zelfs rolstoelen. Bekijk dus echt even de onderstaande link.
Klaar met de wandeling? Bezoek dan de Bospub (zonder covid-19 lockdown situaties natuurlijk..) om te genieten van warme chocolademelk of lunch en/of borrel. Honden zijn daar welkom en er is er een speeltuin gerealiseerd voor de mini’s.

Link: https://www.staatsbosbeheer.nl/Natuurgebieden/dwingelderveld/Routes

Holtingerveld 8,5 km
Startpunt: van Helomaweg 18, Havelte

Een route die geschiedenis ademt. Een wandeling voor gevorderden. Zo ook voor de jongere wandelaartjes. Maar zeker niet saai. De omgeving toont hunebedden, maar ook grafheuvels en plekken die herinneren aan de Tweede Wereldoorlog; zoals een oud werkkamp, stukjes opgegraven goederenspoor, oude bomkraters en een start- en landingsbaan voor vliegtuigen. Je wandelt dus niet alleen, maar kunt onderweg ook nog wat leren. 

Link: https://www.natuurmonumenten.nl/natuurgebieden/holtingerveld/route/wandelroute-holtingerveld-vlakbij-havelte

Doldersummerveld, 7 km
Startpunt: Huenderweg 1, Doldersum

Start je wandeling bij de schaapskooi. Wandel over een van de mooiste heidegebieden van Het Drents Friese Wold. Er is voor kinderen een uitkijktoren, er lopen schapen en het gebied heeft een oorlogsmonument. Dit monument is vertelt het verhaal van de jonge mannen die in 1944 ontsnapten uit een Duits kamp in het nabijgelegen Vledder. 
Even een stukje geschiedenis: “Door het verzet werden de 21 jongens ondergebracht in 4 ondergrondse schuilplaatsen in de buurt van Doldersum. Een van die schuilplaatsen werd door de Duitsers ontdekt. Er zaten 9 jongens in verborgen. 2 werden in leven gehouden om mee te zoeken naar de andere holen. De andere 7 werden ter plekke doodgeschoten. Een van de 7 overleefde, maar bleef de rest van zijn verdere leven gehandicapt. Op de plaats van het gevonden hol, staat nu het monument.” (bron: www.monumentdoldersum.nl). Opnieuw dus weer een wandeling met gemiddelde uitdaging waarbij ook genoeg te doen en te leren valt. 

Link: https://www.drentslandschap.nl/natuurgebied/doldersummerveld

Overijssel

Landgoed Eerde, 3 km
Startpunt: Kasteellaan 1, Ommen

Een kortere wandeling en een ideale start voor korte kinderbeentjes! Veilige en duidelijke route met veel verschillende landschappen. Onderweg mooie boerderijen en landhuizen. Hier en daar wat paarden, maar ook veel grasland om even overheen te rennen. Mijn zoontje (5 jaar) sprong samen met zijn vriendjes lekker in de plassen en vermaakte zich goed. Mijn vriendin en ik vonden deze route voor onszelf en de kindjes wat aan de korte kant. Maar de prachtige omgeving en de zon maakte dat meer dan goed. Met een kinderwagen kun je hier goed uit de voeten. Wel off road en soms een kuil, maar voldoende uitwijkmogelijkheden dus geen reden om niet te gaan.

Link: https://www.natuurmonumenten.nl/natuurgebieden/landgoed-eerde

Gelderland

“De Renderklippen”, 5,5 km
Startpunt: Elburgerweg 33, Heerde

Ook dit is een hele grote favoriet van mij en mijn gezin. De prachtige paarse heide in augustus lijkt uit een sprookje te komen, maar ook met vorst voelt de omgeving aan als in een film. Op de Renderklippen loopt een herder met zijn schaapskudde rond die je ook geregeld tegenkomt. En de schaapskooi is een mooi startpunt, maar ook voor kinderen vaak een mooi doel. Naast de uitgestrekte heide is het aangrenzende bosgebied ook prachtig en kun je je uren vermaken. Er zijn meerdere routes te vinden in dit gebied, maar het rondje wat wij geregeld maken is deze! Op mooie zondagen is het er wat mij betreft vaak te druk. Dus als je gaat, kies dan een iets minder populair moment.. Is gewoon fijner voor de beleving!

Link: https://www.visitheerde.com/natuur/renderklippen-en-de-dellen/renderklippen

Bos bij Herberg Molecaten 5 km
Startpunt: Molecaten 7, Hattem

Dit bos is echt een goed wandelbos. We komen hier best vaak even. Het landgoed en bosgebied bieden veel mogelijkheden om zowel korte als langere wandelingen te maken. En het bos is overzichtelijk genoeg om makkelijk voor wat omwegen te kiezen. Check wel even de link als je opzoek bent naar wat meer uitdaging. Het fijne aan dit bos is ook de herberg. Je kunt er (zonder lockdown situaties) na een wandeling heerlijk bijkomen in het knusse gebouw, of op het mooie (overdekte) terras met heaters en speeltuin voor de kinderen.

Link: https://dianawandelt.nl/?p=7691

Kootwijkerzand, 3 km
Startpunt: P-plaats Uitkijktoren, Kootwijk

Midden op de Veluwe ligt de grootste zandverstuiving van West-Europa. Vlak bij het startpunt kun je op de 13,5m hoge uitkijktoren uitkijken over dit prachtige gebied. Overal waar je kijkt is zand en er is gewoon geen einde in zicht. Het gebied nodigt je echt uit om te rennen, zandheuvel op – zandheuvel af! De wandeling van 3 km lijkt misschien niet veel. Maar het mulle zand maakt lekker moe. Voor de kindjes dus een hele fijne race-je-rot plek en voor ons ‘grote mensen’ is dit een perfecte locatie ‘to-blow-away-the-cobwebs’. Wij waren er in het begin van de lente, toen was het er lekker fris. In de zomer zou je hier uren kunnen picknicken en kinderen lekker laten spelen. Schep mee en klaar!

Link: https://www.staatsbosbeheer.nl/Routes/veluwe/wandelroute-kootwijkerzand

Zandverstuiving De Haere, 4-6 km
Startpunt:
Doornspijk

Deze zandverstuiving is een klein pareltje vlakbij de snelweg. De grap is, je hebt de snelweg niet eens in de gaten totdat je dichtbij komt! De zandvlakte is kleiner dan de Kale Duinen in het Drents Friese Wold of die van Kootwijkerzand. Maar het was alsnog zo’n lekkere uitwaai-locatie. Achter de zandvlakte waren ook kamelen te zien. Voor mijn zoontje natuurlijk tof. En de duinen en bossen vol vogeltjes maakte dat we samen een mooie wandeling hebben kunnen maken die voor ons allemaal leuk was. 

Link: https://www.glk.nl/landschappen-kastelen/locatie/de-haere

Wezepse Heide, 6 km
Startpunt: P-Plaats NS Station Wezep

Wij waren hier vrij recentelijk. Mijn zoontje had een vriendje mee en het avontuur begon al vrij snel toen bleek dat de Wezepsche Heide ook het leefgebied is van een loslopende kudde Schotse Hooglanders! Prachtige beesten natuurlijk en voor de kinderen echte een ‘Freek Vonk’ safari ervaring om deze zo live te zien in het wild. Maar ik vond het ook best spannend! De wandelroute die wij liepen was zo’n 6 km. Over de heide en door het bos. Midden in het bos vonden de kinderen een schommel, vastgebonden aan de oude boom dus ook dat gaf veel speelplezier.
De paden waren wel off-road, maar breed, hard en goed bereikbaar. Deze plek is dus ook zeker geschikt voor kinderwagens!

Link: https://visitoldebroek.nl/uitgelicht/wandelen-op-de-wezepsche-heide

Nationaal Park de Hoge Veluwe
Startpunt: Houtkampweg 9, Otterlo

Dit is in mijn lijst tot nu toe de enige plek waar je voor moet betalen. Wij kwamen hier begin 2021 en tijdens het Google-en naar deze plek schrok ik in eerste instantie van de entreeprijs. Dit, omdat ik vooral niet goed wist wat ik kon verwachten! Maar f*ck it, we wilden er uit dus namen het voor lief. Nu ik er geweest ben kan ik wel zeggen dat de prijs helemaal passend is. Het is zelfs aan te raden. Wil je lekker actief wil zijn in de natuur? Je kunt hier echt uren wandelen, maar dus ook (tandem-)fietsen huren (bij de prijs inbegrepen) (met kinderzitjes) en uren fietsen door het unieke landschap van de Veluwe. Wil je tussendoor even wandelen of picknicken, dan parkeer je de fiets toch gewoon even? Alles volgt elkaar op; bos, heide en zandgrond. Het is er prachtig! Zelfs tijdens de lockdowns is deze plek een leuk uitje. Er zijn bij het startpunt lekkere tentjes die broodjes met lokale producten serveren, glühwein en warme chocolademelk. Er is een speeltuin voor de kleintjes en overal staan picknickbanken. Wij kregen een beetje een mini festival gevoel. De streekwinkel etc. is tijdens lockdowns wel gesloten. Maar post-lockdown is de gewone horeca en deze winkel geopend en kun je er echt een hele dag vertoeven. 

Link: https://www.hogeveluwe.nl/nl/bezoek-het-park/route

Heb je nou een tip voor mij. Bijvoorbeeld een locatie waarvan je vindt dat ik die eens moet ontdekken (met mijn gezin), omdat het een kanshebber is voor een nieuw blog? Reageer dan even onder dit blog! En volg je me ook al op Instagram? Daar heb ik een highlight aangemaakt waar ik mijn stories deel m.b.t. mijn wandelingen etc.

Voor nu.. Wandelse!

Intolerant of allergisch?

Weet jij het verschil? Waarschijnlijk blijft het lastig te duiden voor hen die dit niet op dagelijkse basis ervaren. Maar mensen met een voedselallergie of voedselintolerantie kunnen hier flink van balen. Eten of uit eten gaan is voor hen niet altijd een pretje. De een krijgt jeuk van een appel, de ander krijgt diarree van melk en het kan nog veel erger! In deze blog zet ik het verschillen voor je uiteen.

Voedselallergie

In alles wat wij eten en drinken zitten voedingsstoffen die bepaalde eiwitten bevatten, deze eiwitten worden ook wel allergenen genoemd. Een lichaam dat allergisch is voor een bepaald soort eiwit maakt via het afweersysteem specifieke afweerstoffen aan. Dit noem je een allergische reactie afkomstig van het immuunsysteem. Allergische reacties komen het meeste voor bij koemelk, pinda’s, noten, eieren, soja of verschillende soorten fruit. Maar er zijn ook kruiden en groeten die zorgen voor een reactie van je afweersysteem.

Allemaal leuk en aardig, maar je kan er echt goed last van krijgen en merkt het vaak direct. Zo heb je bijvoorbeeld mensen die van een kusje van hun partner al direct een allergische reactie kunnen krijgen. Hij of zij at bijvoorbeeld net pindakaas op brood! En nee, dit is geen grap – maar vooral heel vervelend. Veel mensen hebben helaas verschillende reacties, dus is het moeilijk te zeggen wat precies klachten zijn. Klachten variëren van kleine klachten zoals jeuk of uitslag, tot levensbedreigende situaties waarbij mensen door een plotselinge bloeddruk daling in shock raken. Deze mensen moeten dus heel voorzichtig zijn met wat zij eten.

Om er achter te komen of je allergisch bent kun je een bloedonderzoek of huidpriktest laten doen. Een aangepast dieet vormt vaak een behandelmogelijkheid. In het aangepaste dieet leer je welke producten je voortaan moet mijden en wat je als vervanging het beste kunt eten. Dit wordt dan begeleidt door een diëtist.

Een zeer bekende allergie is bijvoorbeeld koemelk allergie. Iemand is dan allergisch voor het eiwit dat in koemelk voorkomt of producten waarin dit verwerkt is.

Voedselintolerantie

Een voedselintolerantie lijkt op het eerste oog veel op een allergie. Alleen komt de intolerantie niet vanuit het immuunsysteem, maar wordt dit veroorzaakt door een tekort aan een bepaald enzym, transporteiwit, natuurlijke triggers in voeding of additieven. Intolerantie ontstaat ook niet altijd direct en treed ook niet per definitie altijd op. Dit komt omdat de hoeveelheid van voedingstoffen bepalend is (ofwel de grenswaarde of tolerantiegrens genoemd). De kans op een intolerante reactie neemt dus toe als jij veel van een soort product eet terwijl je hier gevoelig voor bent. Let wel, deze grens kan per persoon verschillen.

Enzymen zorgen in je lichaam voor een chemische reactie. Speeksel zit bijvoorbeeld vol enzymen en zorgt dat je voedsel glad wordt, zodat het makkelijk door je slokdarm kan glijden. Zo heb je nog meer typen enzymen. Heb je tekort aan een bepaald enzym, dan kan dit dus voor klachten zorgen bij de vertering van je voeding.

Transporteiwitten klinken spannend, maar het woord geeft ook letterlijk de functie weer. In je bloedbaan hechten transporteiwitten bijvoorbeeld vet of andere moeilijk oplosbare stoffen aan zich, om deze te vervoeren naar organen die deze kunnen opnemen en afbreken. Een tekort aan deze transporteiwitten kan voor allemaal problemen zorgen, vaak op langere termijn. Denk aan bloedarmoede, doordat het vervoeren van ijzer door je bloedbaan niet goed gaat.

Sommige voedingsmiddelen bevatten ook bestanddelen die van nature voorkomen deze producten voorkomen. Deze, denk aan tarwe in tarwebrood. Tarwe noem je dan de trigger.

Additieven zijn stoffen die aan voedingsmiddelen worden toegevoegd om kleur- of smaak te versterken of producten langer houdbaar te maken. De bekende E-nummers! En nu denk jij “Aha, zie je wel.. E-nummers zijn super slecht!” maar dat is niet waar dit over gaat. E-nummers kunnen bij een kleine groep mensen zorgen voor klachten omdat zij hier intolerant voor zijn. Maar dit zegt niets over het wel of niet goed zijn van E-nummers op de algemene gezondheid van mensen (maar misschien is dat een goed onderwerp voor een ander blog).

Bekende voorbeelden zijn: gluten-intolerantie (Coeliakie) waarbij je overgevoelig bent (of op latere leeftijd wordt) voor het eiwit wat in veel graanproducten voorkomt. Of lactose-intolerantie (niet te verwarren met een koemelk allergie) waarbij iemand een tekort heeft aan het enzym: lactase die zorgt voor de omzetting van lactose in glucose (suiker dus).

Heb jij een allergie of vermoed jij bijvoorbeeld intolerant te zijn voor voedingsmiddelen, dan is het altijd aan te raden om met je huisarts samen opzoek te gaan naar de oorzaak. Het aanpassen van je dieet is niet tof, maar ook niet iets wat je ‘zomaar’ moet doen. Test je vermoeden om te weten waar je aan toe bent. Dan kun je samen met bijvoorbeeld een diëtist je weg in vinden in een nieuw voedingspatroon die bij jou past.

Heb jij geen allergie of intolerantie en wil je wel werken jouw lifestyle? Of wil je advies over voedingsmiddelen? Stuur mij dan een bericht via het contactformulier. Ik kan met je meedenken of samen een persoonlijk plan opzetten die het beste bij jou past.

Micro’s; vitaminen

Micro’s zijn net als macro’s belangrijk voor ons lichaam. Micronutriënten leveren alleen geen energie. Vitaminen & mineralen behoren tot deze groep. In dit blog vertel ik je alles over vitaminen! Je kent het wel, elke dag slik je braaf een pot met multivitaminen, soms een van die, dan weer een van die. Afhankelijk van hoe je mood is. Maar waar het nou eigenlijk goed voor is..? Het voegt iets toe aan je gezondheid, dat is fijn. Zeker als je je niet fit voelt zijn we allemaal bereid meerdere potten te gaan slikken. Maar waarom is het eigenlijk nuttig? En weet je welke vitaminen er allemaal zijn en wat deze vitaminen precies doen? Heb je altijd aanvullende supplementen nodig? Ik ga je in dit blog uitleggen welke vitaminen er bestaan en waar ze voor dienen.

Vitaminen zijn stoffen die in kleine hoeveelheden voorkomen in onze voeding. En hebben als hoofdfunctie dat zij onze lichamelijke processen regelen. Wat in de basis inhoudt dat zij chemische reacties in en rondom een cel teweegbrengen om deze cel te versnellen of juist te vertragen. Deze werking heeft effect op je gezondheid.

IN WATER OF VET OPLOSBAAR
Er zijn totaal 13 soorten vitaminen, waarvan 8 type vitamine-B (complex). Vitaminen kun je indelen in twee typen: ” in-water-oplosbaar” of “in-vet-oplosbaar”. Je vraagt je af waarom het nuttig is dit te weten, nou.. Het zegt iets over de inname en of je een overdosis van deze varianten kunt oplopen. De in-water-oplosbare vitaminen zijn alle vitaminen B & C. Deze vitaminen (op B12 na) worden niet opgeslagen in je lichaam en dus is het geen probleem als je hiervan te veel binnenkrijgt. Je plast het namelijk na verwerking weer uit. De in-vet-oplosbare vitaminen zijn A, D, E, K worden wel opgeslagen door je lichaam, namelijk in je vetweefsel en te vaak/te veel van deze vitaminen kan dus klachten veroorzaken.

Je lichaam is niet in staat om zelf alle vitaminen aan te maken. Eigenlijk kan je lichaam in de darmen alleen een mini beetje vitamine K produceren. En er is ook geen enkele voedingsbron dat in zijn uppie het lichaam voldoende vitaminen levert. Variatie in wat je eet is daardoor dus een must. Alleen op die manier kun je met voeding vitaminen combineren en zorg je voor voldoende inname van elk type.

ADH
Op een potje supplementen zie je vaak staan: ADH (aanbevolen dagelijkse hoeveelheid). De ADH is per mens verschillend, maar iedereen zo specifiek bedienen is natuurlijk niet te doen. Daarom heeft de Gezondheidsraad in Nederland een super ruime marge genomen als uitgangspunt. Hou je je daaraan, dan zit je altijd goed. Sommige supplementen producenten doen stoer door op de verpakking meer dan 100% van een vitamine aan te bieden, maar wees gewaarschuwd (!!) en denk aan die vetweefsel-opslag.. Dit kan kan op termijn namelijk echt schadelijk zijn! Pillen zijn geen vervangers. Door voeding tot je te nemen, voedt je jezelf ook al met vitaminen en je lichaam neemt deze ‘natuurlijke’ vitaminen ook veel beter op. Een pil is leuk ter aanvulling, maar bekijk altijd het etiket aandachtig. Als er staat 100%, is het prima.

Maar heel eerlijk, als jij je fit voelt en weet dat je voldoende variatie aanbrengt in je eetpatroon, zijn echte aanvullende supplementen niet eens altijd nodig. Vermoed je een tekort, gebruik je medicijnen of val jij onder een risicogroep.. Check dan altijd eerst met een huisarts, want vaststelling van een behoefte is alleen via urine-/bloedtest mogelijk.

VITAMINE A (Retinol)
– ADH per dag: 700 microgram vrouw, 800 microgram zwangere, 900microgram man.
– Bevordert functioneren van de ogen, met name aanpassing aan duisternis.
– Goed voor gezonde huid, haar en tandvlees.
– Belangrijk bij de groei van kinderen; opbouw van botten en tanden en bieden van weerstand tegen ziekten.
– Komt voor in dierlijk weefsel: boter, margarine, halvarine, vis, (half)volle melkproducten, eierdooier en orgaanvlees.
– Bètacaroteen is een provitamine van vitamine A, dit houdt in dat je lichaam van Bètacaroteen vitamine A kan maken.
– Bètacaroteen is voor vegetariërs/veganisten belangrijk, want het komt voor in: wortel, groene bladgroenten, gele groenten en fruitsoorten.
– Te vaak/te veel: hoofdpijn, vermoeidheidsklachten, oog-, huid- & skeletafwijkingen.
– Te kort: nachtblindheid, slijmvliesontstekingen, verlies van eetlust, schilferige huid, dof haar & xeroftalmie (verdroging van de ogen, blind worden).

VITAMINE B1
– ADH per dag: 1,1 microgram man/vrouw.
– Bevordert koolhydraatstofwisseling en speelt dus een rol bij de productie van energie.
– Goed voor prikkelgeleiding van het zenuwstelsel.
– Bron: varkensvlees, graanproducten, zilvervliesrijst, peulvruchten, aardappelen, noten.
– Te vaak/te veel: –
– Te kort: vermoeidheid, irritatie, concentratie-/geheugenverlies, depressie, versnelde hartslag, verstoring van prikkeloverdracht zenuwstelsel.

VITAMINE B2
– ADH per dag: 1,5 milligram man, 1,1 milligram vrouw.
– Betrokken bij energievoorziening van het lichaam; het omzetten van koolhydraten, vetten & eiwitten.
– Goed voor herstel van lichaamsweefsels, gezonde slijmvliezen, gezonde huis, haar ogen en zenuwfuncties.
– Bron: melkproducten, vlees- en vleeswaren, groenten, fruit en graanproducten.
– Bètacaroteen is een provitamine van vitamine A, dit houdt in dat je lichaam van Bètacaroteen vitamine A kan maken.
– Bètacaroteen is voor vegetariërs/veganisten belangrijk, want het komt voor in: wortel, groene bladgroenten, gele groenten en fruitsoorten.
– Te vaak/te veel: –
– Te kort: komt in Nederland niet voor, in ontwikkelingslanden wel.

VITAMINE B3
– ADH per dag: 17 milligram man, 13 milligram vrouw.
– Speelt een rol bij eiwit-/vet-/koolhydraat stofwisselingsprocessen.
– Bron: vlees, vis, noten, volkoren graanproducten, eiwitrijke producten, groenten & aardappelen.
– Je lichaam kan zelf een mini beetje B3 aanmaken vanuit tryptofaan een aminozuur dat een bestandsdeel is van eiwitten.
– Te vaak/te veel: bloedvatverwijding.
– Te kort: kan leiden tot de ziekte Pellagra wat zich in later stadium kan ontwikkelen in Dementie.

VITAMINE B5
– ADH per dag: 5 milligram man/vrouw.
– Speelt een rol bij eiwit-/vet-/koolhydraat stofwisselingsprocessen en de vorming van hormonen.
– Bron: melkproducten, vlees, volkoren graanproducten, eieren, peulvruchten, groenten & fruit.
– Te vaak/te veel: diarree.
– Te kort: spierkrampen.

VITAMINE B6
– ADH per dag: 1,5 milligram man/vrouw.
– Belangrijk voor de stofwisseling en afbraak en opbouw van aminozuren (bouwstenen van eiwitten).
– Reguleert de werking van hormonen en is nodig voor groei, bloedaanmaak, instandhouding immuunsysteem.
– Werkt samen met vitamine B3.
– Bron: melkproducten, vlees, vis, brood, graanproducten, eieren, kaas, peulvruchten, groenten & aardappelen.
– Te vaak/te veel: aandoeningen aan zenuwen in de armen en benen.
– Te kort: bloedarmoede, zenuwaandoeningen en verminderde weerstand. Bij baby’s kan het leiden tot stuipen.

VITAMINE B8 (Biotine)
– ADH per dag: 40 microgram man/vrouw.
– Maakt energie uit eten vrij en speelt als onderdeel van een enzym een rol bij de vetstofwisseling.
– Draagt bij aan instandhouding van gezonde huid & haren.
– Bron: eieren, lever, melk, noten & pinda’s.
– Te vaak/te veel: –
– Te kort: huidafwijkingen, moeheid, bloedarmoede, depressie.

VITAMINE B11 (Foliumzuur)
– ADH per dag: 300 microgram man/vrouw, 1 milligram zwangere/vrouw met zwangerschapswens.
– Belangrijk voor vrouwen die zwanger willen worden en/of net zwanger zijn i.v.m. aanleg hersenen en ruggenmerg van ongeboren kinderen.
– Speelt een rol bij aanmaak van rode bloedcellen en vorming van DNA. Hierdoor belangrijk voor groei en in stand houden van het lichaam.
– Bron: noten, volkoren graanproducten, bladgroenten & fruit.
– Te vaak/te veel: kan een tekort aan vitamine B12 verbergen, hierdoor kunnen klachten horend bij B12 niet worden gediagnosticeerd.
– Te kort: darmstoornissen, gebrek aan eetlust & geboorteafwijking “open ruggetje”.

VITAMINE B12
– ADH per dag: 2,8 microgram man/vrouw.
– Deze vitamine is afhankelijk van een eiwit in de maag. B12 is wél in water oplosbaar, maar kan door dit eiwit wel worden opgeslagen.
– Noodzakelijk voor een goede werking van het zenuwstelsel.
– Bron: melkproducten, vlees-/vleeswaren, vis, eieren.
– Te vaak/te veel: –
– Te kort: neurologische afwijkingen, zwakte/tintelingen in beenspieren of een type bloedarmoede kan ontstaan (macrocytaire anemie).

VITAMINE C
– ADH per dag: 75 milligram man/vrouw.
– Belangrijk voor de weerstand van het lichaam en goede wondgenezing.
– Dient ook als antioxidant (stoffen die lichaamscellen beschermen tegen schade door oxidatie).
– Werkt samen het mineraal: ijzer, een combinatie zorgt voor betere opname van ijzer.
– Bron: citrusvruchten, kiwi’s, aardbeien, frambozen, meloen, aardappelen en sla, tomaten en paprika.
– Te vaak/te veel: diarree, belemmering van koper-opname.
– Te kort: verminderde weerstand, slechte wondgenezing, evt. scheurbuik.

VITAMINE D
– ADH per dag: 10 microgram man/vrouw, 20 microgram vanaf leeftijd van 70 jaar.
– Belangrijk voor sterke botten en tanden, helpt bij de opname van calcium & fosfor uit voeding.
– Noodzakelijk voor kleine kinderen i.v.m. groei van de botten, maar ook bij ouderen gaat het botontkalking tegen.
– Mensen met een donkere huidskleur of zij die weinig buiten komen wordt geadviseerd extra vitamine D te slikken.
– Bron: vette vis, noten, vlees, eieren, melk-/melkproducten en wordt tegenwoordig toegevoegd aan margarine/halvarine.
– Te vaak/te veel: verminderde eetlust, misselijkheid en schade aan nieren, hart en vaten.
– Te kort: bij kinderen kan een skeletafwijking voorkomen, net als verweking van de botten (de bekende X & O benen). Bij ouderen botontkalking.

VITAMINE E
– ADH per dag: 10 milligram man, 8 milligram vrouw.
– Werkt samen met selenium als een antioxidant en beschermt weefsels tegen schade veroorzaakt door bijvoorbeeld alcohol of medicijnen.
– Voorkomt ook dat cellen, weefsels en de bloedbaan beschermd worden tegen verzadigde vetzuren (blog: vetten).
– Helpt bij regulatie van stofwisseling op celniveau.
– Bron: zonnebloemolie, dieethalvarine, brood, graanproducten, noten, zaden, groenten & fruit.
– Te vaak/te veel: geen schadelijk effect.
– Te kort: spierzwakte, bloedarmoede en neurologische symptomen.

VITAMINE K
– ADH per dag: voor deze vitamine bestaat geen ADH.
– Nodig voor goede bloedstolling en voor de aanmaak van botten.
– Vitamine K bestaat uit vitamine K1 en K2 – er zit geen verschil in de werking, alleen in de bron.
– Vitamine K1, bron: groene groenten, fruit, melk-/melkproducten, vlees, eieren, granen, plantaardige oliën.
– Vitamine K2, bron: Bacteriën in de dikke darm kunnen zelf K2 aanmaken.
– Te vaak/te veel: geen schadelijk effect.
– Te kort: bloedingen en slechte wondgenezing.

Nu je het bestaan en de werking van de vitaminen een beetje kunt duiden hoop ik ook dat je verantwoorder kunt omgaan met de inname er van. Het zijn geen wondermiddelen, maar ze dragen wel degelijk bij aan een gezonde leefstijl.

Heb jij vragen over vitaminen of het gebruik hiervan, reageer dan onder dit blog! Wil je mij een andere vraag stellen? Dan kan dit via het contactformulier.

Macro’s; koolhydraten

Macro’s ofwel, macronutriënten zijn de brand- en bouwstoffen van ons lichaam. Macro betekent ‘groot’ en nutriënten betekent ‘voedingsstoffen’. De grote voedingsstoffen geven ons lichaam energie en zorgen voor een goede opbouw van onze cellen. Deze bestaan uit de drie (grote) soorten. Namelijk: eiwitten, koolhydraten & vetten.

Goede voeding heeft invloed op onze gezondheid: zowel voor ons lichaam als onze geest. Zo zijn een gezonde spijsvertering, energie levering, het verhogen van de werking van ons immuunsysteem en de reinigende/opbouwende functie van macro’s voor ons dé basisfuncties om überhaupt te kunnen leven. Een goede onderlinge verhouding van macronutriënten is voor ons belangrijk omdat het onze lichaamscellen dan goed kan opbouwen. Bij een kind zorgt dat voor groei en het opbouwen van een immuunsysteem. En voor ons volwassenen zorgt het vooral voor de kwaliteit van ons immuunsysteem. Who cares denk je nu misschien, maar ons immuunsysteem is onze redder in nood als het aankomt op het verslaan van bacteriën, infecties & virussen, elk moment van de dag! Als je daar wat langer bij stilstaat besef je je waarom voeding dus het liefst zo gezond mogelijk moet zijn. Je bent letterlijk wat je eet! Ik wil je niet bang maken, maar langdurig slechte voeding uit zich vaak pas te laat. Schade aan je gezondheid is dan vaak al (niet directe in grote mate..) toegebracht. Een kleine troost; lichaamscellen vernieuwen zichzelf continu.

Ik wil in dit blog jou laten zien wat koolhydraten jou eigenlijk leveren en waarom het uitsluiten van koolhydraten in jouw voedingspatroon echt geen goed idee is!

KOOLHYDRATEN

Koolhydraten worden ook wel sachariden genoemd en de meeste mensen kennen het vooral als “suikers”. En eigenlijk is het ook suiker. Je lichaam maakt van alle koolhydraten die wij binnenkrijgen eerst glucogeen, en pas als je lichaam suiker nodig heeft bouwt hij de glucogeen om als glucose en kan het zo gebruiken! Lekker technisch verhaal, maar het punt is wel dat je niet zonder deze bron van energie kunt. Iedereen zou soms alle koolhydraten uit hun dieet schappen. Maar los van het feit dat je dat nooit volhoudt is het ook een feit is dat je hersenen daar niet blij van worden. Je hersenen worden namelijk totaal niet gevoed door eiwitten of vetten en leven dus alleen maar van koolhydraten. Zou je deze extreem verminderen in je voeding, merk je dat direct terug aan je hersenfuncties met klachten als: vermoeidheid, emotie regulatie, hormoonfuncties, denk-/prestatievermogen. En ja, op termijn is dat schadelijk.

Side note: voor mensen met diabetes type 2 is dit een ander verhaal, omdat hun glucose huishouding verstoord is, is bij hen een koolhydraatarmdieet wel wenselijk en kan zelfs bijdragen aan een vermindering van medicatie. Geldt dit voor jou? Neem dan contact op met je huisarts en laat je verwijzen naar een deskundig diëtiste.

Dus, zoals je leest ben ik voorstander van koolhydraten. Voornamelijk goede koolhydraten en vooral een goede balans. Koolhydraten voorzien je lichaam van brandstof voor temperatuurregulatie, beweging & cognitieve processen. Koolhydraten zijn onderverdeeld in enkelvoudige en meervoudige koolhydraten en de regel geldt hierbij vooral: hoe complexer hoe beter. Je lichaam wil zoveel mogelijk van de energie kunnen opslaan om later weer te gebruiken dus heeft het meeste baad bij meervoudige koolhydraten omdat de afbraak meer tijd neemt en je dus langer lol hebt van die energiebenutting.

Om het ingewikkeld te maken zijn koolhydraten ook nog verdeeld in verteerbare en onverteerbare varianten. Verteerbaar houdt in dat de koolhydraten in het spijsverteringskanaal in water oplosbaar zijn en op die manier dus snel worden opgenomen in de bloedbaan. Als je denkt aan snelle energie, dan haal je dat dus vooral uit verteerbare, enkelvoudige koolhydraten (denk aan: dextro, fruit, suikerrijke producten). De onverteerbare koolhydraten zijn niet oplosbaar in water en gaan dus all the way down naar je dikke darm. Daar houden deze koolhydraten vocht vast en voegen dit toe aan alle aanwezige afvalproducten (je ontlasting, dus mega belangrijk voor een goede stoelgang!) Raad je het al? We hebben het hier over vezels! Vezels komen alleen voor in plantaardige producten en zijn niet voor de snelle energie. Vezels leveren het wel, maar doen langer over hun afgifte. Zodoende ben jij langer verzadigd na een volkoren boterham, dan witbrood.

Vezels doen nog iets belangrijks! Ze hebben een geweldige invloed op je bloedsuikerspiegel. Dit omdat je bloedsuikerspiegel enorm sterk reageert op suikers. Hierdoor ervaar je vaak die hoge pieken van energie en daarna dalen van “geen puf”. Dit voorkom je door goed na te denken over het type koolhydraat je binnen wilt krijgen. Vezels zijn op hun beurt namelijk óók weer onder te verdelen in 2 typen, oplosbaar en onoplosbaar (die, je dikke darm helpen). De oplosbare vezels vertragen namelijk de energieopname van je lichaam waardoor de spiegel minder grote uitschieters maakt. Zie de bloedsuikerspiegel even als een soort weegschaal, de ideale verhouding zit ‘m in het evenwicht. Dit kun je beïnvloeden door dus een combi te maken van meervoudige, on-/en oplosbare koolhydraten. Zie, dat is de complexiteit waar je lichaam happy van wordt, en je stoelgang ook! En joh, als je dat een beetje in de gaten houdt, dan kunnen die enkelvoudige ‘sugar rush’ producten af en toe heus ook wel.

Voor hen die nog nét even wat meer info willen: De glykemische index (GI waarde) zegt wat over de snelheid van koolhydraat vertering en opname in je bloed. Als twee producten worden gegeten (dropje & bruine boterham) met qua aantal koolhydraten het zelfde aantal, dan is het afhankelijk van de GI waarde welk product sneller wordt opgenomen dan de ander. Antwoord: drop dus (niet complex, enkelvoudig, 0,0% vezels en dus een snelle stijging in je bloedsuikerspiegel). De glykemische lading (GL waarde) zegt wat over de hoeveelheid, portiegrootte dus. Die bruine boterham is groter dan een dropje. De zelfde hoeveelheid koolhydraten is minder geconcentreerd, hierdoor daalt de GI waarde van het product en dus ook de stijging van je bloedsuikerspiegel (plus: alle complexe voordelen van meervoudige koolhydraten & on-/en oplosbare vezels!).

Voor dat we te veel de diepte in gaan. Koolhydraten leveren dus energie, en wij houden van energie. Een gram koolhydraat = 4 kilocalorieën. Sporters hebben baad bij een flinke boost voorafgaand het trainen, maar kunnen daarna ook echt behoefte hebben aan eten. Pieken in je energie is dan lekker, maar put uit. Een combinatie van eiwitten & koolhydraten is dan ook een prima post-workout-meal.

Van te veel koolhydraten tot je krijgen vergoot je het risico’s op overgewicht, hart-/vaatziekten en diabetes type 2 en nemen gaatjes in je gebit toe. Van te weinig koolhydraten tot je krijgen ontstaat het risico op afname van hersenfuncties, spierkracht. Ontstaan er vitamine-/mineralen tekorten, krijg je last van obstipatie en heb je een grotere kans o het ontwikkelen van bijvoorbeeld Anorexia Nervosa.

Het moraal van mijn betoog; eet voornamelijk gezond, drink voldoende water en let op de verdeling van je suikers in je voeding. Denk wat vaker aan de regel: hoe complexer hoe beter en geniet extra van die hamburger, patatten, of ijsjes, toetjes, wijntjes, chocolade (..Jaja, Jeanine we get the point..) – maar niet structureel elke dag!

Ben je nou kort benieuwd naar koolhydraatrijke producten? Bij deze een lijstje (bron: Voedingscentrum):

Plantaardige bronnen zijn:

  • Fruit
  • Groenten
  • Granen
  • Noten
  • Rijst
  • Peulvruchten-/bonen

Dierlijke bronnen zijn:

  • Melkproducten

Chemisch bewerkte bronnen zijn:

  • Snoep
  • Chips
  • Chocolade
  • Etc…………….

Heb jij naar aanleiding van dit blog een vraag over koolhydraten of wil je meer weten wat specifiek voor jouw situatie geldt. Contact mij dan via het contactformulier.